Feed aggregator

FRÍVERSLUNARSAMNINGAR-BRAVE NEW WORL

Gunnar Skúli bloggar - Þri, 24/06/2014 - 21:29
Grein sem ég skrifaði fyrir Attac árið 2013 um fríverslunarsamninga og ég birti núna vegna (lítillar) umræðu um þá s.l. daga.

INNGANGUR
Fríverslunarsamningar(FVS) milli landa eða álfa eru ekki allir þar sem þeir eru séðir. Við fyrstu sýn virðast þeir snúast um að auðvelda viðskipti milli aðila. Ef svo væri þá væru þeir jákvæð þróun í samskiptum þjóða. Því miður er það ekki alltaf svo.
Það sem einkennir FVS er að þeir eru samdir á bak við luktar dyr og almenningur og þingmenn þurfa að hafa mikið fyrir því að fá gögn um samningavinnuna. Aðrir hagsmunaaðilar s.s. stór, fjölþjóðleg fyrirtæki hafa góðan aðgang að samningagerðinni. Auk þess eru samningarnir ekki auðskiljanlegir og almenningur þarf oft að treysta á sérfræðikunnáttu til að skilja textann og hvaða afleiðingar hann hefur á líf hans.
Samningar sem þessir hafa mjög víðtæk áhrif. Þeir hafa áhrif á laun, kjarasamninga, framboð starfa, heilbrigðismál, félagsmál, umhverfið, fæðu, deilingu auðs, lýðræðið og völd almennings. Yfirleitt er algjör minnihluti sjálfs samningsins sem fjallar um milliríkjaviðskipti.
Það er oftast látið í það skína að um sé að ræða samning um að lækka eða afnema tolla á innflutningi. Það er í raun minniháttar atriði í þessum samningum. T.d. í samningi sem er í burðarliðnum milli USA og ýmissa landa í Asíu og Ástralíu(Trans-Pacific Partnership; TPP) eru 29 kaflar en eingöngu 5 kaflar fjalla um milliríkjaviðskipti. Hinir kaflarnir í þessum samningi og öðrum sambærilegum fjalla um að minnka kostnað fyrir stórfyrirtækin eftir að komið er inn í viðkomandi lönd. Þar erum við komin að ákvæðum um að lækka laun, minnka öryggiskröfur á vinnustöðum, minnka náttúruvernd, minnka neytendavernd, minnka dýravernd við eldi og í raun allt sem getur dregið úr gróða stórfyrirtækjanna eða tafið fyrir þeim.
Eftir seinna stríð var sett á stofn vettvangur fyrir þjóðir til að semja um milliríkjaviðskipti. Það hét GATT(General Agreement on Tariffs and Trade) og þar voru all nokkrir samningar samþykktir sem síðan fylgdu með þegar Alheimsviðskiptastofnunin(World Trade Organization; WTO) var sett á laggirnar 1995. Hlutverk WTO er að auka frelsi í viðskiptum milli landa með því að fjarlægja hindranir. Reglur WTO fjalla að litlu leyti um hefðbundin viðskipti milli landa heldur um allt það sem hugsanlega getur minnkað gróða stórfyrirtækja. WTO fylgist með settum reglum og er einnig úrskurðaraðili milli aðila. Margir samningar WTO hafa lagalega bindingu fyrir þjóðir og úrskurði WTO er ekki hægt að áfrýja.
Samningar WTO/GATT hafa mjög víðtæk áhrif og hafa orðið tilefni til mikilla mótmæla almennings. Auk þess er mikil togstreita milli fátækari landa og þeirra ríku. Þar sem hægt gengur að auka vægi samninga WTO hafa fylgismenn þeirra einbeitt sér að því að koma hugmyndum sínum í framkvæmd með tvíhliða samninga milli landa eða heimsálfa. Á þann hátt reikna þeir með að smásaman verði stefnu WTO framfylgt að lokum hnattrænt.
Afleiðing þessara samninga fela í sér að stórfyrirtækjum eru færð mikil völd. Þau geta farið á mál við yfirvöld sem sett hafa reglur til að vernda borgara eða náttúru ef að þær reglur gætu hugsanlega minnkað gróða fyrirtækjanna. Gerðardómar skipta verulegu máli í umræðunni um fríverslunarsamninga.

Gerðardómar.
Í mörgum fríverslunarsamningum eru ákvæði um hvernig leysa eigi deilumál. Fyrirtæki geta farið með mál fyrir gerðardóm en þjóðríkin ekki. Þrír menn eru í dómnum, einn valinn af hvorum aðila og sá þriðji með samkomulagi aðila. Oftar en ekki eru þetta lögfræðingar sem hafa unnið fyrir fyrirtæki áður og eru því í raun óhæfir enda falla úrskurðir nánast alltaf fyrirtækjunum í vil(15 lögfræðingar hafa dæmt í 55% allra mála). Fyrirtækin þurfa ekki að fara með málin fyrir dómstóla viðkomandi landa og aðilar geta farið fram á að málið sé rekið fyrir luktum dyrum. Aftur á móti þá geta þjóðríki bara sótt fyrirtækin til saka fyrir sínum eigin dómstólum eða mannréttindardómstólum. Oft er flækjustig stórfyrirtækja svo mikið að ábyrgur aðili er ekki innan lögsögu viðkomandi ríkis sem torveldar alla lögsókn. Kostnaðurinn við málarekstur er gífurlegur(um 8 milljónir dollara) og gefur vel í aðra hönd til þeirra sem reka málin. Fátæk ríki hafa oft ekki fjármuni fyrir slíkan málarekstur jafnvel þó þau eigi góða möguleika á að vinna enda er mörgum málum lokið með sátt. Meira að segja Þýskaland lét beygja sig í sátt(Vattenfall vs Germany).
Það eru all nokkrir gerðardómar sem eru notaðir og geta þeir nýtt sér mismunandi alþjóðalög til að rökstyðja máli sitt. Auk þess eru þeir ekki bundnir af fyrri dómaniðurstöðum í svipuðum málum. Þess vegna hafa niðurstöður úr gerðardómum oft verið óvæntar. Megin reglan er þó sú að fyrirtækin fara með sigur af hólmi. Fyrirtækin velja líka hvaða fríverslunarsamning þau nota og dugar þeim að hafa útibú í viðkomandi landi án nokkurrar starfsemi þar til að geta beitt þeim samningi fyrir sig. Málsóknum hefur fjölgað mjög mikið síðustu ár og eru þjóðríki að vakna upp við vondan draum og reyna sum að endursemja um þessi ákvæði. Þess vegna hefur Ástralía gefið út þá yfirlýsingu að þeir muni ekki samþykkja gerðardómsleið í nýjum fríverslunarsamningum.
Lögsóknir stórfyrirtækja eru oft gegn málaflokkum eins og; grænni orku, lyfja og heilbrigðismálum, baráttu gegn reykingum, takmörkunum á eiturefnum, takmörkunum á námugreftri vegna umhverfissjónarmiða og heilbrigðistrygginum. Í þessum og mörgum öðrum málaflokkum er löggjafinn að reyna að vernda þegnana. Þegar það stríðir gegn hagsmunum stórfyrirtækjanna er farið í mál. Ríki hafa oftast þurft að lúta í lægra haldi fyrir stórfyrirtækjunum og þurft að greiða ævintýralegar upphæðir í skaðabætur. Þess vegna er oft nægjanlegt að senda bréf til viðkomandi þingnefndar sem er að undirbúa löggjöf sem stórfyrirtækjunum er ekki að skapi. Afleiðingin verður annað hvort engin löggjöf eða útþynnt löggjöf til að forða sér frá lögsókn. Það er athyglisvert að rannsóknir hafa sýnt að kosningaloforð forsetframbjóðenda í Bandaríkjunum í heilbrigðis og umhverfismálum hefðu aldrei getað orðið að raunveruleika vegna þess að þau eru í andstöðu við reglur WTO.
Þegar kemur að gerðardómum er spurningin hvort við teljum mikilvægara; lagasetning sem miðar að bættum hag íbúa, náttúrunnar, að gangverk lýðræðisins virki eða hinu, gróða risastórra fjölþjóðafyrirtækja. Það verður að teljast eðlilegt að þeir sem þurfa að búa við regluverk hafi lýðræðislega aðkomu að setningu þeirra laga. Því er ekki þannig farið þegar fríverslunarsamningar eru samdir því þeir eru skrifaðir án aðkomu almennings og gerðardómsleiðin er í raun búin að einkavæða dómstólakerfið þ.e. þann hluta af lýðræðinu. Auk þess verður löggjafinn að beygja sig fyrir gerðardómum eða þeirri ógn sem þeir skapa. Þau völd sem stórfyrirtæki fá með gerðardómum gerir þau að jafnoka þjóðríkja og rétthærri en fyrirtæki og eintaklingar í heimalandinu. Ekki nokkur maður getur samþykkt slíkan lýðræðishalla og því verðum við öll að mótmæla þessum svonefndu fríverslunarsamningum.
“When I wake up at night and think about arbitration, it never ceases to amaze me that sovereign states have agreed to investment arbitration at all … Three private individuals are entrusted with the power to review, without any restriction or appeal procedure, all actions of the government, all decisions of the courts, and all laws and regulations emanating from parliament.”
-Juan Fernández-Armesto, arbitrator from Spain
“Arbitrator and counsel: the double-hat syndrome”,
Global Arbitration Review, Vol. 7 – Issue 2, 3/15/12

Nokkur dæmi eru um að ef leyndinni er svift af málsókninni og hún kemst í hámæli þá bakka sum fyrirtæki því þau vilja ekki slæmt umtal.

Transatlantic Trade and Investment Partnership; TTIP
Í febrúar 2013 var það tilkynnt að farið yrði í samningaviðræður milli ESB og USA í þeim tilgangi að semja fríverslunarsamning(Transatlantic Trade and Investment Partnership; TTIP). Í júlí hófust umræðurnar og í nóvember 2013 hittust aðilar í annað skiptið, alltaf fyrir luktum dyrum. Báðir aðilar lofa því að á báðum stöðum muni skapast mörg ný störf og aukin almenn velmegun. Þetta er mjög hefðbundnar fullyrðingar og hafa fylgt flest öllum fríverslunarsamningum úr hlaði. Reynslan segir hið gagnstæða og margir sem hafa kynnt sér málið gagnrýna þessar spár og telja þær fjarri raunveruleikanum. Almenningur hefur ekki fengið að fylgjast með en stórfyrirtækin hafa aðgang og geta komið sínum áherslum óhindrað að.
“So far, the Commission has had more than 100 intimate meetings with big business
lobbyists behind closed doors, while leaving civil society largely in the dark.” http://corporateeurope.org/trade/2013/09/ european-commission-preparing-eu-us-trade- talks-119-meetings-industry-lobbyists.

Obama bauð Sigmundi Davíð Gunnlaugssyni Forsætisráðherra að taka þátt i þessum samningi þegar þeir hittust í Stokkhólmi um daginn. Þess vegna er ágætt að reyna að rýna í hvað gæti beðið okkar ef við skrifum undir slíkan samning. Hann á að vera tilbúinn fyrir lok 2014.
Fríverslunarsamningur sem Kanada, USA og Mexicó gerðu á milli sín 1993 og kallast NAFTA(North American Free Trade Agreement) er fordæmi sem við getum dregið lærdóm af. Hann var auglýstur þannig að mikill fjöldi starfa yrði til(20 milljón störf) og aukin velsæld handa almenningi. Í USA hafa a.m.k. milljón störf horfið bara vegna NAFTA. Bandarísk fyrirtæki hafa flutt starfsemi sína til Mexicó því NAFTA gerði þeim það auðveldara. Fyrirtæki var lokað í Bandaríkjunum en opnað aftur í Mexícó. Þar eru laun lægri og vinnuvernd mun minni. NAFTA hefur því skapað vinnu í Mexicó við vart boðlegar aðstæður fyrir verkafólk og á sama tíma hefur það valdið miklum þrýstingi á kaup og kjör bandarískra verkamanna. Sá þrýstingur með lækkun launa er það sem kallað er að vera ”samkeppnishæft” vinnuafl. Það er eitt af aðal markmiðum slíkra fríverslunarsamninga. Aftur á móti hafa fyrirtækin aukið gróða sinn verulega vegna NAFTA.
Það sem einkennir samninga eins og NAFTA er að lægsti samnefnarinn verður viðmiðið. Þau svæði sem hafa há laun valda ekki launaskriði upp heldur lækka allir að lægstu laununum. Sama á við um aðbúnað og öryggi á vinnustöðum. Umhverfisvernd og dýravernd við eldi fer sömu leið.
Í umræðunni um TIPP beggja vegna Atlanshafsins hefur greinilega komið fram að vinnulöggjöf ESB er til vandræða. Launin eru of há og vinnuvernd of umfangsmikil. Jafnvel Framkvæmdastjórn ESB hefur látið í það skína að til að verða samkeppnnishæf við bandaríska verkamenn verði menn að slá af kröfunum í ESB. Vinnulöggjöf í USA er mun óhagstæðari verkamönnum en í ESB. Réttur stéttafélaga er minni og völd atvinnurekenda mun meiri.
Framkvæmdastjórn Evrópusambandsins útskýrir sýn sína á samninginn; ”the most signifcant trade barrier is not the tariff paid at the customs, but so- called “behind-the-border” obstacles to trade, such as, for example, different safety or environmental standards for cars. [...] The goal of this trade deal is to reduce unnecessary costs and delays for companies…” Press Release. 13 February 2013. http://europa.eu/ rapid/press-release_MEMO-13-95_en.htm.
Þegar bandarísk fyrirtæki fá fullan og óhindraðan aðgang að ESB er hætt við að þeir undirbjóði framleiðslu víðsvegar um Evrópu og sérstaklega í S-Evrópu sem er í sárum. Þar sem atvinnuleysi er nú þegar mikið í S-Evrópu verður erfitt að verjast kröfum um verri vinnulöggjöf. Við það eykst munurinn á norður og suður Evrópu enn frekar.
Vaxandi viðskipti/framleiðsla hafa í för með sér aukna nýtingu auðlinda og mengun. Slíkir samningar miða að því að tileinka sér lægsta samnefnarann í regluverkinu því það eykur venjulega gróða fyrirtækjanna. Hornsteinninn í umhverfisstefnu og neytendavernd ESB er varúðarreglan ”precautionary principle”. Þar sem umhverfisreglugerðir ESB eru strangari en USA má búast við að þær muni veikjast með tilkomu TIPP samningins. Stórfyrrtæki hafa kvartað undan henni og vilja að umhverfisstefna ESB sé færð til samræmis við umhverfisstefnu USA eða Kína að öðum kosti geti Evrópa aldrei orðið samkeppnisfær.
Fracking(Hydraulic fracturing) eða háþrýstivökvabrotun/rof á íslensku er mjög gangnrýnd aðferð út frá umhverfissjónarmiðum og eru miklar takmarkanir á henni í ESB. Með ”fracking” má vinna meira gas eða olíu úr borholum. Samfara vökvanum sem er dælt í holuna eru oft notuð ýmis efni sem geta verið hættuleg auk þess sem mikið vatn og orka eru notuð. Sjálfsagt þyrfti ESB að slá af sínum reglum og leyfa fracking innan ESB með tilkomu TIPP.
Allar tilraunir ríkja til að reyna að styðja við innlenda framleiðslu eru bannaðar samkvæmt slíkum samningum og ef ekki er farið eftir því þá fara stórfyrirtækin í mál við viðkomandi yfirvöld. Gerðardómur fellir einfaldlega þann úrskurð að viðkomandi lög séu ógild. Þar með hefur milliríkjasamningur með tilstuðlan dómsstóls sem hefur ekkert lýðræðislegt umboð á bak við sig komist milli almennings og löggjafans. Þannig hafa yfirvöld enga aðra aðferðafræði til að reka sína pólitík en þá sem er samþykkt af fríverslunarsamningum.
Evrópskur landbúnaður stendur ekki vel að vígi gagnvart þeim bandaríska sem er mun stærri, nánast verksmiðjuframleiðsla samanborið við Evrópu. Evrópska reglur eru mun strangari þannig að hormónabætt kjöt, erfðabreytt matvæli og klórhreinsaðir kjúklingar gætu orðið daglegt brauð hjá Evrópubúum ef reglurnar yrðu afnumdar. Reglur um meðferð dýra er betri í ESB og sennilega myndu þær þynnast út við tilkomu TIPP samningsins. Auðvelt er fyrir þann bandaríska að undirbjóða þann evrópska. Þar með færi í súginn sú stefna að rækta ekológiskt og að versla beint frá bónda. Það myndi heyra sögunni til og ekkert framhald yrði á þeirri stefnu. Það má vel vera að evrópskur almenningur krefjist að strangar reglur gildi um landbúnað en versli síðan ódýrar vörur frá USA. Hrakfarir evrópsks landbúnaðar myndi síðan leiða til aukins atvinnuleysis meðal bænda og skýrsla frá Framkvæmdastjórninni telur að svo muni fara. Reyndar segir Framkvæmdastjórn ESB að ströng löggjöf um erfðabreytt matvæli séu ekki á samningaborðinu en aftur á móti ætli hún að vinna að því að lágmarka þær hindranir sem slík löggjöf skapar með tilveru sinni. Inside US Trade. ‘EU, US, poised to prepare launch of bilateral trade negotiations’. 15 February 2013
Hugverkaréttindi(intellectual property rights). Það er mikill þrýstingur frá stórum fyrirtækjum að semja sérstakar alþjóðlegar reglur um hugverkaréttindi. Hljómar vel á yfirborðinu en ýmislegt er undir. Það var reynt að koma slíkum samningi á með “the Anti-Counterfeiting Trade Agreement(ACTA)”. Hann mætti mikilli andstöðu frá almenningi og var að lokum hafnað af Evrópuþinginu á s.l. ári. Núna er ætlunin að koma honum að bakdyramegin í gegnum fríverslunarsamninga. Nú þegar hafa kaflar úr honum birst í samningi sem er í smíðum á milli Kanada og ESB og má gera ráð fyrir því að draugurinn birtist líka í TIPP. Stórfyrirtæki hafa þegar krafist þess að ákvæði skyld ACTA verði í TIPP samningnum.
Sem fyrr eru reglur um friðhelgi einstaklingsins á netinu strangari í Evrópu. Fyrirtæki hafa þar minni möguleika á að fylgjast með athöfnum einstaklinga á netinu. Fyrirtæki hafa mikinn áhuga á áhugamálum okkar og er hægt að átta sig á þeim með því að fylgjast með netnotkun okkar. Í ACTA samningnum voru ákvæði um að þau fyrirtæki sem veittu netþjónustu myndu fylgjast með viðskiptavinum sínum. Þau áttu að fylgjast með ef einhver myndi brjóta lög eða hugsanlega brjóta lög(meint lögbrot) um höfundarétt. Einnig átti að skylda netþjóna til að fylgjast með þriðja aðila sem bryti eða hugsanlega bryti höfundarétt. Þetta myndi veita einkaleyfishöfum aðgang að persónulegum upplýsingum án dómsúrskurðar. Jafnvel voru ákvæði um refsingu til handa netþjóni vegna athafna kaupanda. Þar með væru allir á netinu orðinir hugsanlegir glæpamenn og auk þess væri löggæsla og ákvörðun refsingar komin í hendur einkaaðila. Þannig yrði tjáningafrelsinu sett takmörk og persónuvernd skert.
Í ACTA var nánast sett samasem merki milli þess að fjölfalda geisladisk annars vegar og hins vegar framleiðslu samheitalyfja. Samtökin læknar án landamæra og fleiri brugðust mjög hart við þessu. Samheitalyf brjóta engin lög um höfundarétt og bjarga mannslífum á hverjum degi hjá þeim sem hafa ekki efni á frumlyfjum. Þrátt fyrir það reyndu stóru lyfjafyrirtækin að koma því þannig fyrir að hindranir og takmarkanir yrðu settar á framleiðslu og flutning samheitalyfja með tilkomu ACTA. Læknar án landamæra álykta svo að reglur um lyf í ACTA myndu hafa banvænar afleiðingar og séu eingöngu settar fram til að auka hagnað stórra frumlyfjaframleiðanda. http://www.msfaccess.org/content/acta-and-its-impact-access-medicines
Framleiðsla samheitalyfja hefur lækkað kostnað við heilbrigðisþjónustu umtalsvert og oft gert fátækum ríkjum mögulegt að bjóða þegnum sínum lyf sem þau hefðu annars ekki efni á.
”In 2000, for instance, basic anti-retroviral (ARV) treatment for HIV cost up to US$ 15,000 per person per year, whereas now (through the availability of generic medicines) the cost has dropped to US$150; a 99% reduction in costs.”
Árið 2012 lögsótti eitt stærsta lyfjafyritæki í Bandaríkjunum, Eli Lilly, stjórnvöld í Kanada. Það var gert á grundvelli fríverslunarsamningsins NAFTA. Þeir kærðu þau viðmið sem stjórnvöld í Kanada nota til að veita einkaleyfi á lyfjum. Fyrirtækið vill að Kanada breyti lögum sínum um hvernig einkaleyfi eru ákveðin eftir að þeim tókst ekki að fá einkaleyfi á lyfi(lyfið hafði eina rannsókn með 22 þátttakendum). Fyrirtækið fer fram á 100 milljóna dollara skaðabætur vegna hugsanlegas gróðataps. Í raun er fyrirtækið að fara fram á skaðabætur fyrir það að Kanada fór eftir sínum eigin lögum. Dómurinn gæti orðið fordæmisgefndi þannig að það séu fyrirtækin sem segi löggjafanum til hvernig lög eru gerð um veitingu einkaleyfa. Auk þess munu skattgreiðendur þurfa að punga út skaðabótagreiðslum. Þetta er enn eitt dæmið þar sem lögsaga fullvalda ríkja er tekin úr þeirra höndum og sett í sérdómsstól-gerðardóm mjög hallan undir fjölþjóðafyrirtæki. Vilji stjórnvalda og þar með kjósenda er þar með að engu gerður. Lýðræðinu er kippt úr sambandi en sérbraut auðs ræður ferðinni. http://www.citizen.org/eli-lilly-investor-state-factsheet
Evrópsk fyrirtæki vilja komast hjá mjög ströngum reglum bandaríska lyfjaeftirlitisins og ströngum reglum í USA um tæki innan heilbrigðisgeirans. TIPP gæti haft mun vægari viðmið og hægt væri að höfða til þeirra eða fara í mál við Bandaríkin.
Á Íslandi reyna yfirvöld að beina lyfjanotkun að ódýrari samheitalyfjum og er það gert með skilyrtri greiðsluþátttöku. Það er örugglega mismunun samkvæmt fríverslunarsamningum og því hætt við því að íslenska ríkið yrði fyrir lögsókn stórra lyfjarisa sem framleiða frumlyf ef við tökum þátt í TIPP.

Opinber innkaup geta breyst við TIPP. Stórfyrirtækin krefjast þess að fá sömu þjónustu og lítil fyrirtæki á staðnum og þess vegna ríkisstyrki. Í Kanada reyndu yfirvöld að styðja lítil staðbundin heilbrigðisfyrirtæki til að koma í veg fyrir að þau yrðu étin af þeim stóru. Með tilvísun í NAFTA fríverslunarsamninginn lögsóttu stór bandarísk heilbrigðisfyrirtæki stjórnvöld í Kanada og kröfðust stórra upphæða í skaðabætur vegna minni gróða. Ef TIPP verður að raunveruleika geta fyrirtæki sniðgegnið evrópska dómstóla, evrópsk lög og allt regluverk ESB ef því er að skipta. Þá er möguleiki á því að stór fyrirtæki taki yfir heilbrigðisþjónustuna og ef tekst að ýta samheitalyfjunum líka út af markaðnum mun kostnaður við heilbrigðisþjónustu hækka verulega. Í samspili við niðurskurðinn í Evrópu vegna bankakreppunnar mun það bitna mest á þeim sem minnst hafa og vera á skjön við þá mannréttindarímynd sem ESB hefur reynt að draga upp af sér.
Eftir bankahrunið hafa stjórnvöld í ESB og USA reynt að semja löggjöf sem minnkar líkurnar á því að bankarnir fari sér að voða aftur. Þessar reglur takmarka bankana að þeirra mati og þess vegna hafa þeir lagt inn tillögur um að í nýjum fríverslunarsamningi milli ESB og USA verði sett ný viðmið til að koma til móts við þá. Í raun eru hugmyndir bankanna í andstöðu við hina nýju löggjöf og eru þeir því að reyna að vinda ofan af henni sér í hag. Þar sem ekki fer mikið fyrir umræðu um fríverslunarsamninga þá eru þeir að reyna að kippa lagasetningum úr umferð bakdyramegin og án aðkomu löggjafans né almennings. Bönkunum tekst þá að koma á regluverki sem löggjafinn hefði aldrei samþykkt. Auk þess vilja þeir skylda yfirvöld til að tilkynna um allar tillögur eða hugmyndir að nýjum lagasetningum svo þeir geti strax byrjað að hafa áhrif. Yfirvöld vilja hafa lista yfir þá framleiðslu bankakerfisins sem er undanþegin reglum TIPP til að hafa betri stjórn á þeim. Bankarnir vilja að þessum lista verði lokað þegar samningurinn er tilbúinn. Það þýðir að allar nýjar afurðir bankakerfisins til framtíðar verða undir samningunum og þá líka gerðadómsleiðinni alræmdu. Í raun snúast hugmyndir bankanna um að minnka áhersluna á stöðuleika og hag viðskiptavina en beina frekar regluverkinu að því að tryggja gróða fjármálakerfisins og takmarka eftirlit. Ef fallist verður á kröfur bankanna þá missum við allt tangarhald á þeim og fjandinn verður fljótlega laus aftur. Gjaldeyrishöftin á Íslandi yrðu þá að fara þegar það hentaði fjármagninu en ekki efnahag Íslands. Einnig munu viðmið í TIPP samningnum smitast til annarra álfa og verða reglan.
TIPP er stór samningur, um 30% af allri verslun heimsins fer um USA og EU og hálf framleiðsla heimsins myndast þar. TIPP verður í raun stærsti samningur sinnar tegundar. Þannig yrði þessi samningur ráðandi vegna stærðar sinnar. Hann væri fordæmisgefandi og auk þess þar sem um er að ræða mikilvægt sölusvæði fyrir aðra þá yrðu þeir að beygja sig fyrir þeim reglum sem settar eru í þeim samningi. Vanþróuðu ríkin hafa verið andsnúinn því að svifta heimamarkað öllum vörnum gegn innrás stórfyrirtækja og þeim hefur tekist að þvælast fyrir innan WTO. Með TIPP samningnum yrði væntanlega þeirri hindrun rutt úr vegi. Auk þess hafa Indland, Brasilía, Rússland, Kína, S-Afríka viljað upp á dekk í heimsviðskiptum og ógnað forystu EU og USA en með TIPP samningnum yrðu þessi lönd hugsanlega að samþykkja hugmyndafræði TIPP samningsins. Þannig eru fríverslunarsamningar nýttir til að koma á stefnu fjölþjóðafyrirtækja sem þeim hefur ekki tekist á vegum WTO.

Mikil andstaða er innan Bandaríkjanna og Evrópusambandsins. Einstaklingar, grasrótarfélög, verkalýðsfélög berjast núna gegn TIPP og öðrum slíkum samningum. Því skítur það skökku við að forysta, þ.e. Ríkistjórn Bandaríkjanna og framkvæmdastjórn ESB vilji þennan samning. Meira að segja hefur framkvæmdaráð ESB lagt til að í honum sé gert ráð fyrir gerðardómi en það þýðir í raun að gefa skotleyfi á eigin löggjöf innan Evrópusambandisns. Ef TIPP verður að raunveruleika geta stórfyrirtæki sniðgegnið evrópska dómstóla og evrópsk lög. Reyndar er afstaða framkvæmdastjórnar ESB ekki sérstök þegar tekið er tillit til hversu stóran hluta(70%) stórfyrirtæki hafa í ráðgjafahópum í Brussel. Það verður alltaf augljósara að æðstu stjórnendur innan USA og ESB eru, minnst sagt, mög leiðitamir fjármálavaldinu og fjölþjóðafyrirtækjum. Markmið þeirra með TIPP samningnum er í andstöðu við hag almennings.
Miðað við þau áhersluatriði sem stórfyrirtækin hafa þá er ætlunin að auka rétt fyrirtækja mjög mikið. Að sama skapi er ætlunin að minnka eða fjarlægja rétt þjóðríkja til að stjórna sínum eigin málum. Réttindi launþega og almennings verða skert og það sem hefur áunnist með langri baráttu verður þurrkað út. Við erum í stöðugri stéttarbaráttu við stétt forréttindaaðals sem virðist aldrei fá nóg og er nægjanlega ósvífinn til að krefjast æ meir.
Með TIPP virðist auðvaldið ætla að reyna að loka hringnum og koma sjálfu sér í dómarasætið hnattrænt. Almenningur getur þá ekki gert neitt nema spyrja um leyfi fyrst þ.e. hvort þetta eða hitt samræmist einhverjum fríverslunarsamningi. Þess vegna er mjög mikilvægt að halda vöku sinni og taka þátt í að mótmæla þessum hugmyndum. Það eru hópar og félög víðs vegar um heiminn sem standa í mikilli baráttu gegn þessum samningum. Valdið lætur ekki undan án baráttu. Ef ekkert réttlæti þá er enginn friður. Við verðum að halda áfram að berjast.

'Gosh, Are They Still At It?' An Appeal For Support

Media Lens - Þri, 24/06/2014 - 11:17

A Media Lens reader quipped recently that he had discovered a solution to the climate crisis. Simply harnessing the energy produced by Orwell turning in his grave would provide a limitless source of cheap, clean energy.

The comment was prompted by the decidedly Orwellian news that the Guardian's Jonathan Freedland had been awarded the Orwell Prize for political writing. Orwell must have been spinning like a top to have his name linked with a journalist who works so hard to sell Western 'intervention'. In March 1999, Freedland wrote:

'How did the British left get so lost? How have its leading lights ended up as the voices of isolationism? How did it come to this...? Why is it the hard left - rather than the isolationist right - who have become the champions of moral indifference? For, make no mistake, that's what opposition to Nato's attempt to Clobba Slobba (as the Sun puts it) amounts to... either the West could try to halt the greatest campaign of barbarism in Europe since 1945 - or it could do nothing.' (Jonathan Freedland, 'The left needs to wake up to the real world. This war is a just one,' The Guardian, March 26, 1999)

In a 2005 article on Iraq titled, 'The war's silver lining', Freedland commented:

'Tony Blair is not gloating. He could - but he prefers to appear magnanimous in what he hopes is victory. In our Guardian interview yesterday, he was handed a perfect opportunity to crow. He was talking about what he called 'the ripple of change' now spreading through the Middle East, the slow, but noticeable movement towards democracy in a region where that commodity has long been in short supply. I asked him whether the stone in the water that had caused this ripple was the regime change in Iraq.

'He could have said yes...'

On March 22, 2011, with Nato bombing underway in Libya, Freedland focused on how 'in a global, interdependent world we have a "responsibility to protect" each other'. The article was titled:

'Though the risks are very real, the case for intervention remains strong - Not to respond to Gaddafi's chilling threats would leave us morally culpable, but action in Libya is fraught with danger.'

Ignoring the resultant chaos, Freedland wheeled out the same arguments in response to the Syrian crisis in 2012:

'The 2003 invasion of Iraq has tainted for a generation the idea once known as "liberal interventionism".... We have new problems now. Fail to see that and we make the people of Homs pay the price for the mistake we made in Baghdad.'

Despite this continuous warmongering, Freedland is deemed a sober, restrained commentator by his corporate peers. Ostensibly at the opposite end of the media 'spectrum' from the Guardian, David Aaronovitch of The Times responded to Freedland's winning of the Orwell Prize: 'Congratulations, J. My favourite award!'

Aaronovitch featured in many of our early alerts after we started Media Lens in July 2001. Like Freedland, he is a militant advocate for Western 'intervention', including the 'Clobba Slobba' war, famously declaring his willingness to join the fight himself (Aaronovitch, 'My country needs me,' The Independent, April 6, 1999). Aaronovitch also supported the case for Western attacks on Iraq, Libya and Syria. This month, he once again called on 'us' to bomb Iraq:

'We must do everything short of putting boots on the ground to help the Kurds to defend themselves against Isis and similar groups.' (Aaronovitch, 'Forget the past. Iraqi Kurds need our help now; The 2003 invasion is irrelevant to what is happening in Mosul now. What matters is preventing the advance of Isis,' The Times, June 12, 2014)

Despite their enthusiasm for 'intervention', neither Freedland nor Aaronovitch has ever proposed bombing Israel for its enormous crimes against the captive Palestinian population - a fine example of Orwellian 'doublethink'. Freedland merely shakes his head sadly and asks if Israelis and Palestinians will be 'locked in a battle that drags on and on, perhaps till the end of time?'

 

Yes, We're Still At It

That warmongers like Aaronovitch and Freedland can still hold down senior positions in the media means there is a desperate need for analysis that punctures the façade of liberal journalism.

A key problem is that corporate journalists cannot or will not criticise either their own employers or potential future employers. Like all corporate employees, journalists who criticise their industry are unlikely to be embraced by any media corporation. This is why Freedland, Aaronovitch, the Guardian and the Independent are almost never subjected to honest criticism from a left perspective. On the contrary, aspirant left writers bend over backwards to praise corporate journalists and media, as do ambitious executives in every industry.

Last month, environment writer Paul Kingsnorth tweeted in mock surprise about Media Lens:

'Gosh, are they still at it?'

Over ten years ago, when Media Lens was but a toddler, Kingsnorth had been on the staff of The Ecologist where we had a regular 'Media Watch' column. The editors quickly tired of what was perceived as our relentless 'attacks' on the liberal media, notably the Guardian. Surely there were 'better' targets – the Mail, the Sun, The Times and so on? The end came when we wrote critically about the Guardian's John Vidal, a friend and ally of the magazine. We were making life difficult for their pals at the Guardian – the supposed flagship of environmental journalism – and perhaps an outlet they themselves aspired to write for.

By contrast, many of our readers understand our stance perfectly. One wrote to us earlier this year:

'many of your criticisms are aimed at the so called liberal media such as the Guardian because if they can't get it right who can?'

We even received an email from a Guardian insider who told us he had worked on its Environment section which he had seen turn into 'the vehicle for corporate greenwash that it represents today.' With careful understatement, he added a more general observation about the paper:

'It may well be too late for the Guardian as a news organisation'.

He praised Media Lens:

'[I] recognise the integrity and courage that you have demonstrated, particularly in the face of so much criticism, much of it, sadly, from liberal journalists, some of whom really should have known better, not to mention the brilliant journalistic exposes and fine writing on the murky world of modern journalism.'

Thirteen years after Media Lens was set up, we are indeed 'still at it'; and in no small part because of the financial support we receive from many hundreds of people every month. We originally worked in what spare time we could find away from other, paid employment before sufficient income allowed both editors to go full-time on Media Lens: first David Edwards (in 2003) and then David Cromwell (in 2010). We are 100% reliant on public support; we take no funding from other sources (nor do we seek it). We are immensely grateful to everyone who sends us donations, large or small, whether one-off or regular amounts.

As regular readers will know, around once a week we send out a media alert – an in-depth analysis of a vital issue ignored or badly skewed in the corporate media. Every day, we post frequent observations, comments and useful links via our message board, Twitter feed and Facebook page. We also publish occasional Cogitations on more spiritual, philosophical themes. Everything we do is free of charge. If you feel you are in a position to support us, we would be very grateful for any donation you are able to make via one of the available methods outlined on our Donate page.

Whether you are able to send a donation or not, we value the contributions you make with your feedback, suggestions and in sharing our work with others.

'Gosh, Are They Still At It?' An Appeal For Support

Media Lens - Þri, 24/06/2014 - 11:17

A Media Lens reader quipped recently that he had discovered a solution to the climate crisis. Simply harnessing the energy produced by Orwell turning in his grave would provide a limitless source of cheap, clean energy.

The comment was prompted by the decidedly Orwellian news that the Guardian's Jonathan Freedland had been awarded the Orwell Prize for political writing. Orwell must have been spinning like a top to have his name linked with a journalist who works so hard to sell Western 'intervention'. In March 1999, Freedland wrote:

'How did the British left get so lost? How have its leading lights ended up as the voices of isolationism? How did it come to this...? Why is it the hard left - rather than the isolationist right - who have become the champions of moral indifference? For, make no mistake, that's what opposition to Nato's attempt to Clobba Slobba (as the Sun puts it) amounts to... either the West could try to halt the greatest campaign of barbarism in Europe since 1945 - or it could do nothing.' (Jonathan Freedland, 'The left needs to wake up to the real world. This war is a just one,' The Guardian, March 26, 1999)

In a 2005 article on Iraq titled, 'The war's silver lining', Freedland commented:

'Tony Blair is not gloating. He could - but he prefers to appear magnanimous in what he hopes is victory. In our Guardian interview yesterday, he was handed a perfect opportunity to crow. He was talking about what he called 'the ripple of change' now spreading through the Middle East, the slow, but noticeable movement towards democracy in a region where that commodity has long been in short supply. I asked him whether the stone in the water that had caused this ripple was the regime change in Iraq.

'He could have said yes...'

On March 22, 2011, with Nato bombing underway in Libya, Freedland focused on how 'in a global, interdependent world we have a "responsibility to protect" each other'. The article was titled:

'Though the risks are very real, the case for intervention remains strong - Not to respond to Gaddafi's chilling threats would leave us morally culpable, but action in Libya is fraught with danger.'

Ignoring the resultant chaos, Freedland wheeled out the same arguments in response to the Syrian crisis in 2012:

'The 2003 invasion of Iraq has tainted for a generation the idea once known as "liberal interventionism".... We have new problems now. Fail to see that and we make the people of Homs pay the price for the mistake we made in Baghdad.'

Despite this continuous warmongering, Freedland is deemed a sober, restrained commentator by his corporate peers. Ostensibly at the opposite end of the media 'spectrum' from the Guardian, David Aaronovitch of The Times responded to Freedland's winning of the Orwell Prize: 'Congratulations, J. My favourite award!'

Aaronovitch featured in many of our early alerts after we started Media Lens in July 2001. Like Freedland, he is a militant advocate for Western 'intervention', including the 'Clobba Slobba' war, famously declaring his willingness to join the fight himself (Aaronovitch, 'My country needs me,' The Independent, April 6, 1999). Aaronovitch also supported the case for Western attacks on Iraq, Libya and Syria. This month, he once again called on 'us' to bomb Iraq:

'We must do everything short of putting boots on the ground to help the Kurds to defend themselves against Isis and similar groups.' (Aaronovitch, 'Forget the past. Iraqi Kurds need our help now; The 2003 invasion is irrelevant to what is happening in Mosul now. What matters is preventing the advance of Isis,' The Times, June 12, 2014)

Despite their enthusiasm for 'intervention', neither Freedland nor Aaronovitch has ever proposed bombing Israel for its enormous crimes against the captive Palestinian population - a fine example of Orwellian 'doublethink'. Freedland merely shakes his head sadly and asks if Israelis and Palestinians will be 'locked in a battle that drags on and on, perhaps till the end of time?'

 

Yes, We're Still At It

That warmongers like Aaronovitch and Freedland can still hold down senior positions in the media means there is a desperate need for analysis that punctures the façade of liberal journalism.

A key problem is that corporate journalists cannot or will not criticise either their own employers or potential future employers. Like all corporate employees, journalists who criticise their industry are unlikely to be embraced by any media corporation. This is why Freedland, Aaronovitch, the Guardian and the Independent are almost never subjected to honest criticism from a left perspective. On the contrary, aspirant left writers bend over backwards to praise corporate journalists and media, as do ambitious executives in every industry.

Last month, environment writer Paul Kingsnorth tweeted in mock surprise about Media Lens:

'Gosh, are they still at it?'

Over ten years ago, when Media Lens was but a toddler, Kingsnorth had been on the staff of The Ecologist where we had a regular 'Media Watch' column. The editors quickly tired of what was perceived as our relentless 'attacks' on the liberal media, notably the Guardian. Surely there were 'better' targets – the Mail, the Sun, The Times and so on? The end came when we wrote critically about the Guardian's John Vidal, a friend and ally of the magazine. We were making life difficult for their pals at the Guardian – the supposed flagship of environmental journalism – and perhaps an outlet they themselves aspired to write for.

By contrast, many of our readers understand our stance perfectly. One wrote to us earlier this year:

'many of your criticisms are aimed at the so called liberal media such as the Guardian because if they can't get it right who can?'

We even received an email from a Guardian insider who told us he had worked on its Environment section which he had seen turn into 'the vehicle for corporate greenwash that it represents today.' With careful understatement, he added a more general observation about the paper:

'It may well be too late for the Guardian as a news organisation'.

He praised Media Lens:

'[I] recognise the integrity and courage that you have demonstrated, particularly in the face of so much criticism, much of it, sadly, from liberal journalists, some of whom really should have known better, not to mention the brilliant journalistic exposes and fine writing on the murky world of modern journalism.'

Thirteen years after Media Lens was set up, we are indeed 'still at it'; and in no small part because of the financial support we receive from many hundreds of people every month. We originally worked in what spare time we could find away from other, paid employment before sufficient income allowed both editors to go full-time on Media Lens: first David Edwards (in 2003) and then David Cromwell (in 2010). We are 100% reliant on public support; we take no funding from other sources (nor do we seek it). We are immensely grateful to everyone who sends us donations, large or small, whether one-off or regular amounts.

As regular readers will know, around once a week we send out a media alert – an in-depth analysis of a vital issue ignored or badly skewed in the corporate media. Every day, we post frequent observations, comments and useful links via our message board, Twitter feed and Facebook page. We also publish occasional Cogitations on more spiritual, philosophical themes. Everything we do is free of charge. If you feel you are in a position to support us, we would be very grateful for any donation you are able to make via one of the available methods outlined on our Donate page.

Whether you are able to send a donation or not, we value the contributions you make with your feedback, suggestions and in sharing our work with others.

Blair: Bombing Iraq Better. Again

Media Lens - Mán, 16/06/2014 - 06:28

By David Cromwell and David Edwards

Over the weekend, the British media was awash with the blood-splattered Tony Blair's self-serving attempts to justify the illegal invasion of Iraq in 2003. The coverage was sparked by a new essay in which Blair claimed that the chaos in Iraq was the 'predictable and malign effect' of the West having 'watched Syria descend into the abyss' without bombing Assad. Blair advocated yet more Western violence, more bombing:

'On the immediate challenge President Obama is right to put all options on the table in respect of Iraq, including military strikes on the extremists...'

Par for the course, the liberal wing of the corporate media, notably the Guardian and BBC News, led with Blair's sophistry. (See image, courtesy of News Unspun).

Blair told Andrew Marr on BBC1 that:

'washing our hands of the current problem would not make it go away'.

The choice of phrase is telling. The image of Blair attempting to wash away the blood of one million Iraqis is indelible.

The Guardian's editors performed painful contortions to present an illusion of reasoned analysis, declaring that Blair's essay was both 'thoughtful' and 'wrong-headed'. Robert Fisk's response to Blair was rather different:

'How do they get away with these lies?' 

In the Guardian editorial, titled 'a case of blame and shame', the key phrase was:

'If there has to be a hierarchy of blame for Iraq, however, it must surely begin with Saddam.'

Of course, 'surely'! But only if the Guardian's editors feel compelled to keep selling one core ideological message to its audience. Namely, that, although mistakes do happen, such as 'deficiencies' in the West's occupation of Iraq, US-UK foreign policy is basically well-intentioned. That, in a nutshell, is why the Guardian is part of the liberal establishment bedrock.

The Guardian forgot to mention that Saddam Hussein achieved power with the assistance of the CIA. They forgot to mention that the West supported him through his worst crimes, supplying the technology that allowed him to launch chemical weapons attacks during the Iran-Iraq war, protecting him in the United Nations and the press, and so on.

Like an addict unable to let go of just one more fix, the paper said:

'The situation may not demand, but it certainly invites, intervention.'

The Independent, that other great white hope of British liberal journalism, was no better. An editorial asked: 'Would intervention now work?', adding that it 'may become inevitable because of the threat to Israel and Turkey, a Nato ally.' The paper bemoaned, outrageously, that it had come to this because 'some sort of decisive Western action in Syria, famously defeated in the House of Commons, might have prevented Isis from gaining the strength it has.' In fact, bombing Assad would have massively empowered Isis, one of his major enemies.

The editors complained that there was now:

'no appetite for intervention anywhere, no matter how compelling the arguments.'

The pathetic hand-wringing continued:

'Our failures in Iraq have inoculated Western electorates against any desire to repeat the experiment, no matter that an invasion of Iraq now could be more truthfully termed a "liberation" for the Iraqi people, and an act to save many more lives throughout the Middle East, than the one Mr Blair and Mr Bush presided over 11 years ago. Their failures do mean we cannot act now.'

Ah, this time it really will be a 'liberation', whereas last time, as even London mayor Boris Johnson notes:

'It looks to me as though the Americans were motivated by a general strategic desire to control one of the biggest oil exporters in the world...'

Johnson, who voted for the war and describes it as merely a 'tragic mistake', is concerned not with the criminality and bloodshed but the ability to sell wars in future:

'Blair is now undermining the very cause he advocates – the possibility of serious and effective intervention.'

Amol Rajan, the Independent's editor, boasted of 'our proud record on coverage of Iraq'.

We responded:

'Sorry, we have analysed the Independent's performance closely. Your record was and is shameful. Where to start?' 

We could do worse than by reminding him of his own paper's editorial at the war's launch (when Simon Kelner was the editor):

'The debate about...this war is over...the time has come "to support our troops".' ('When democracies do battle with a despot, they must hold on to their moral superiority', Independent, March 20, 2003)

Blair: Bombing Iraq Better. Again

Media Lens - Mán, 16/06/2014 - 06:28

By David Cromwell and David Edwards

Over the weekend, the British media was awash with the blood-splattered Tony Blair's self-serving attempts to justify the illegal invasion of Iraq in 2003. The coverage was sparked by a new essay in which Blair claimed that the chaos in Iraq was the 'predictable and malign effect' of the West having 'watched Syria descend into the abyss' without bombing Assad. Blair advocated yet more Western violence, more bombing:

'On the immediate challenge President Obama is right to put all options on the table in respect of Iraq, including military strikes on the extremists...'

Par for the course, the liberal wing of the corporate media, notably the Guardian and BBC News, led with Blair's sophistry. (See image, courtesy of News Unspun).

Blair told Andrew Marr on BBC1 that:

'washing our hands of the current problem would not make it go away'.

The choice of phrase is telling. The image of Blair attempting to wash away the blood of one million Iraqis is indelible.

The Guardian's editors performed painful contortions to present an illusion of reasoned analysis, declaring that Blair's essay was both 'thoughtful' and 'wrong-headed'. Robert Fisk's response to Blair was rather different:

'How do they get away with these lies?' 

In the Guardian editorial, titled 'a case of blame and shame', the key phrase was:

'If there has to be a hierarchy of blame for Iraq, however, it must surely begin with Saddam.'

Of course, 'surely'! But only if the Guardian's editors feel compelled to keep selling one core ideological message to its audience. Namely, that, although mistakes do happen, such as 'deficiencies' in the West's occupation of Iraq, US-UK foreign policy is basically well-intentioned. That, in a nutshell, is why the Guardian is part of the liberal establishment bedrock.

The Guardian forgot to mention that Saddam Hussein achieved power with the assistance of the CIA. They forgot to mention that the West supported him through his worst crimes, supplying the technology that allowed him to launch chemical weapons attacks during the Iran-Iraq war, protecting him in the United Nations and the press, and so on.

Like an addict unable to let go of just one more fix, the paper said:

'The situation may not demand, but it certainly invites, intervention.'

The Independent, that other great white hope of British liberal journalism, was no better. An editorial asked: 'Would intervention now work?', adding that it 'may become inevitable because of the threat to Israel and Turkey, a Nato ally.' The paper bemoaned, outrageously, that it had come to this because 'some sort of decisive Western action in Syria, famously defeated in the House of Commons, might have prevented Isis from gaining the strength it has.' In fact, bombing Assad would have massively empowered Isis, one of his major enemies.

The editors complained that there was now:

'no appetite for intervention anywhere, no matter how compelling the arguments.'

The pathetic hand-wringing continued:

'Our failures in Iraq have inoculated Western electorates against any desire to repeat the experiment, no matter that an invasion of Iraq now could be more truthfully termed a "liberation" for the Iraqi people, and an act to save many more lives throughout the Middle East, than the one Mr Blair and Mr Bush presided over 11 years ago. Their failures do mean we cannot act now.'

Ah, this time it really will be a 'liberation', whereas last time, as even London mayor Boris Johnson notes:

'It looks to me as though the Americans were motivated by a general strategic desire to control one of the biggest oil exporters in the world...'

Johnson, who voted for the war and describes it as merely a 'tragic mistake', is concerned not with the criminality and bloodshed but the ability to sell wars in future:

'Blair is now undermining the very cause he advocates – the possibility of serious and effective intervention.'

Amol Rajan, the Independent's editor, boasted of 'our proud record on coverage of Iraq'.

We responded:

'Sorry, we have analysed the Independent's performance closely. Your record was and is shameful. Where to start?' 

We could do worse than by reminding him of his own paper's editorial at the war's launch (when Simon Kelner was the editor):

'The debate about...this war is over...the time has come "to support our troops".' ('When democracies do battle with a despot, they must hold on to their moral superiority', Independent, March 20, 2003)

The Great White 'Nope' - Genevieve Jacobs, Paul Mason and Alain De Botton

Media Lens - Mið, 11/06/2014 - 07:11

By David Edwards

 

When corporations own the news and advertisers 'sponsor' the shows, journalists know they are above all answerable to the company managers and allied interests who pay their salaries. The mere public, especially voices of dissent, can be treated with indifference, even contempt. Journalists have power without responsibility, and they know it.

On March 6, the fast-talking presenter of ABC Radio Triple 6's Mornings with Genevieve Jacobs in Canberra described the shameful suffering of indigenous Australians exposed by John Pilger's important film, Utopia.

'What veteran filmmaker John Pilger had to present for his film was in many ways a Third World country, a place where there is despair and dispossession, desperate injustice.'

Jacobs quoted football legend and 'Australian of the year', Adam Goodes, on 'mainstream' Australia's response to Pilger's film:

'Our response, our muted response, is a disgrace. It is disturbing and hurtful that we just don't evidently care all that much.'

Jacobs then interviewed Pilger, asking him:

'So what does that say about the state of the national debate?'

It was a good question, one that would soon return to haunt the questioner.

Like so many journalists responding to so much serious criticism, Jacobs breezily insisted that her organisation was different, it had embraced all points of view: 'John, that's a debate we're very aware of here in Canberra... I think we're well aware of that, John!' she told Pilger repeatedly, who exposed the usual, key flaw in the argument:

'Intensely discussed, yes, you're absolutely right. But discussed in the narrowest terms.'

This recalled the sublime moment when Noam Chomsky rendered a brash young Andrew Marr temporarily speechless, after the BBC interviewer had commented of the Gulf War:

'There was a great debate about whether there should have been a negotiated settlement.'

Chomsky interrupted: 'No, sorry, no, that's not [the] debate...'

Jacobs, though, was insistent:

'Certainly here in Canberra we do have that discussion vigorously and often... I have spoken to people in the studio... I think that has been widely discussed.'

Given that the issues had in fact been endlessly discussed, what on earth was the point of Pilger's film? Jacobs asked again:

'That's my question though – what do you bring that is new to this?'

Pilger replied: 'Well, have you seen the film?'

Jacobs: 'I haven't seen the film, but...'

Like her audience, Jacobs knew exactly what was coming next:

'Well then, how can we...? This is the problem, you see. And forgive me for raising it. How can you have a discussion with me about a film you haven't seen?... You say you're having a lot of debate there, but you apparently haven't watched the film that we're supposed to be talking about!'

Pilger's voice dropped and slowed as he circled the flailing interviewer like a 'Saltie' croc:

'I'm giving you the opportunity to explain to me and your listeners why you haven't, why you haven't watched the film before you discuss with the filmmaker the film?'

Jacobs explained that she hadn't seen the film 'because my producer suggested to me this morning that it would be a really good idea to discuss this'. But there was no place to hide:

'You run a programme, and with all respect to you, that's what Adam Goodes is talking about - that people like you cannot be bothered! And that's what he's writing about. Don't you find this so exquisitely ironic?'

Jacobs instantly shut down the debate and turned to emailed comments sent in by listeners. Would these be favourable to the guest who had just sunk the host? Jacobs blurted:

'Gus says to me, "Doesn't 'Triple 6' ever get tired of having people on the radio to lecture us about how racist we are? Didn't we say sorry? Are we going to move on?"'

And by way of balance:

'Rob says, "While I don't disagree with Pilger on many issues he's tackled over the years, his holier than thou, patronising tone alienates those who support his efforts and hardens the attitudes of those who don't."'

The Great White 'Nope' - Genevieve Jacobs, Paul Mason and Alain De Botton

Media Lens - Mið, 11/06/2014 - 07:11

By David Edwards

 

When corporations own the news and advertisers 'sponsor' the shows, journalists know they are above all answerable to the company managers and allied interests who pay their salaries. The mere public, especially voices of dissent, can be treated with indifference, even contempt. Journalists have power without responsibility, and they know it.

On March 6, the fast-talking presenter of ABC Radio Triple 6's Mornings with Genevieve Jacobs in Canberra described the shameful suffering of indigenous Australians exposed by John Pilger's important film, Utopia.

'What veteran filmmaker John Pilger had to present for his film was in many ways a Third World country, a place where there is despair and dispossession, desperate injustice.'

Jacobs quoted football legend and 'Australian of the year', Adam Goodes, on 'mainstream' Australia's response to Pilger's film:

'Our response, our muted response, is a disgrace. It is disturbing and hurtful that we just don't evidently care all that much.'

Jacobs then interviewed Pilger, asking him:

'So what does that say about the state of the national debate?'

It was a good question, one that would soon return to haunt the questioner.

Like so many journalists responding to so much serious criticism, Jacobs breezily insisted that her organisation was different, it had embraced all points of view: 'John, that's a debate we're very aware of here in Canberra... I think we're well aware of that, John!' she told Pilger repeatedly, who exposed the usual, key flaw in the argument:

'Intensely discussed, yes, you're absolutely right. But discussed in the narrowest terms.'

This recalled the sublime moment when Noam Chomsky rendered a brash young Andrew Marr temporarily speechless, after the BBC interviewer had commented of the Gulf War:

'There was a great debate about whether there should have been a negotiated settlement.'

Chomsky interrupted: 'No, sorry, no, that's not [the] debate...'

Jacobs, though, was insistent:

'Certainly here in Canberra we do have that discussion vigorously and often... I have spoken to people in the studio... I think that has been widely discussed.'

Given that the issues had in fact been endlessly discussed, what on earth was the point of Pilger's film? Jacobs asked again:

'That's my question though – what do you bring that is new to this?'

Pilger replied: 'Well, have you seen the film?'

Jacobs: 'I haven't seen the film, but...'

Like her audience, Jacobs knew exactly what was coming next:

'Well then, how can we...? This is the problem, you see. And forgive me for raising it. How can you have a discussion with me about a film you haven't seen?... You say you're having a lot of debate there, but you apparently haven't watched the film that we're supposed to be talking about!'

Pilger's voice dropped and slowed as he circled the flailing interviewer like a 'Saltie' croc:

'I'm giving you the opportunity to explain to me and your listeners why you haven't, why you haven't watched the film before you discuss with the filmmaker the film?'

Jacobs explained that she hadn't seen the film 'because my producer suggested to me this morning that it would be a really good idea to discuss this'. But there was no place to hide:

'You run a programme, and with all respect to you, that's what Adam Goodes is talking about - that people like you cannot be bothered! And that's what he's writing about. Don't you find this so exquisitely ironic?'

Jacobs instantly shut down the debate and turned to emailed comments sent in by listeners. Would these be favourable to the guest who had just sunk the host? Jacobs blurted:

'Gus says to me, "Doesn't 'Triple 6' ever get tired of having people on the radio to lecture us about how racist we are? Didn't we say sorry? Are we going to move on?"'

And by way of balance:

'Rob says, "While I don't disagree with Pilger on many issues he's tackled over the years, his holier than thou, patronising tone alienates those who support his efforts and hardens the attitudes of those who don't."'

Fordómar og hótanir

Gunnar Skúli bloggar - Mán, 02/06/2014 - 23:35

Við í Dögun upplifðum mikinn mun á framkomu fólks eftir að Framsóknarflokkurinn lýsti yfir andstöðu sinni við að múslimar fengju ákveðna lóð undir mosku í Reykjavík. Eftir þá yfirlýsingu fengu sumir frambjóðendur á ferðum sínum ókvæðisorð og öskur um að við værum múslimaflokkur og jafnvel hnefa eða fingri veifað framan í viðkomandi. Fólki var greinilega heitt í hamsi.
Framsóknarflokkurinn gaf þessum einstaklingum löggildingu á hegðun sinni sem undir venjulegum aðstæðum telst ekki sæmandi.
Þráður við frétt Vísis er mjög alvarleg áminning um að við erum á rangri leið. Þar er Salman Tamini meðal annars hótað lífláti. Það er að sjálfsögðu lögreglumál en leysir ekki vandamálið.
Núna verða allir að standa saman og ná þessari umræðu á eitthvert vitsmunalegt plan áður en við missum stjórn á þessu. Allir þeir sem hafa einhverja þyngd í umræðu dagsins verða að leggjast á eitt og hjálpast að. Sagan kennir okkur að sitja heima og ekki skipta sér af dugar ekki. Eiríkur Örn rithöfundur ritar góðan pistil um þessi mál sem vert er að lesa.
Sínum skilning, samstöðu, hugrekki og tölum saman af skynsemi.

something went wrong

Áhugaverðar greinar - Fim, 29/05/2014 - 12:17

Pyttur Framsóknarflokksins

Gunnar Skúli bloggar - Mið, 28/05/2014 - 23:34

Þegar Framsóknarflokkurinn ákvað að nota moskumálið til að afla sér atkvæða þá opnaðist forarpyttur í íslensku samfélagi. Fram hafa stigið menn og konur sem fullyrða að trúin á Kóraninn valdi hörmungum og dauða saklausra einstaklinga. Þess vegna verði að hefta framrás Islam með öllum tiltækum ráðum og þar með að hindra byggingu mosku í Reykjavík. Guðrún Bryndís fyrrverandi innanbúðarmanneskja í Framsókn lýsir því vel hvernig Framsóknarflokkurinn er í heilögu stríði gegn þeim sem trúa á Kóraninn á Íslandi.
Hinir kristnu Vesturlandabúar eru svo penir að þeir nota ómönnuð flugför-dróna-til að drepa andstæðinga sína um víða veröld. Aðallega er um að ræða Araba í Pakistan, Afganistan og Jemen. Einhverjir tugir eru myrtir daglega og er það allt saklaust fólk. Ef það er eitthvað sem býr til hryðjuverkamenn þá eru það þessi morð. Eru þessi morð vegna kristinnar trúar? Innrásin á Líbýu með NATO í broddi fylkingar myrti þúsundir saklausra borgara og lagði landið nánast í rúst. Er það vegna kristinnar trúar?
Eigum við þá ekki að bannfæra allar kirkjur á Íslandi og jafna þær við jörðu?
Bændaflokkurinn Framsókn virðist njóta þess að velta sér upp úr þessum forarpytti rasískra skoðana eins og ónefnd dýrategund. Það er mál að linni og að fjölgun þeirra verði hamin. Það geta bara kjósendur á kjördag gert, ódeyft.

Lýðræðið okkar

Gunnar Skúli bloggar - Þri, 27/05/2014 - 23:24

Í kosningabaráttunni heyrir maður í mörgum kjósendum. Það er hópur einstaklinga sem ætlar ekki að kjósa á laugardaginn. Þessir kjósendur hafa gefist upp á fulltrúalýðræðinu. Þeim finnst ekki skipta máli hvern þeir kjósa því allir svíkja kosningaloforðin. Oft vitnað í landsmálin og að núverandi ríkisstjórn hafi þegar svikið ýmis loforð. Ekki hefur útspil Framsóknar aukið virðingu þessara einstaklinga fyrir lýðræðiskerfinu okkar.

Vandamálið er í raun að það er ekki hægt að hafa stjórn á kjörnum fulltrúm á milli kosninga. Korter fyrir kosningar kemur loforðaflaumurinn og þessir kjósendur fá velgjuna upp í kok og sitja frekar heima en að kjósa. Hvað er til ráða? Ekki dugar sama uppskrift að minnsta kosti.

Það sem við í Dögun viljum gera er að 10% kjósenda geti skrifað á undirskriftalista og þar með fengið kosningu meðal íbúanna um hvaða mál sem er. Þar með hafa kjósendur fengið ákveðið vald milli kosninga. Þeir geta á þennan hátt vakið athygli á málum sem þeir brenna fyrir og skapað umræðu sem getur verið mjög mikilvæg. Ekki síst mál sem kjörnir fulltrúar vilja ekki að komist í hámæli. Auk þess getur kosningin valdið því að kjörnir fulltrúar standi við kosningaloforðin sín. Ekki slæmt eða hvað?

Með því að leggja meira vald í hendur kjósenda eykst pólitískur áhugi þeirra og virkni. Kjósendur eru ekki heimskir því þegar þeir finna sig áhrifalausa þá nenna þeir þessu ekki. Við í Dögun viljum snúa þessari þróun við og vonandi munu aðrir flokkar sjá að sér og útdeila raunverulegu valdi til kjósenda.

Að bera harm sinn í hljóði…

Gunnar Skúli bloggar - Sun, 25/05/2014 - 22:06

Sem sannur karlmaður og víkingur á maður að bera harm sinn í hljóði en núna get ég ekki orða bundist. Við búum í samfélagi sem á að stjórnast af lýðræðislegum og jafnréttis gildum en því fer fjarri. Hér ræður hnefarétturinn.
Það eru all nokkrar líkur á því að þú hafir ekki heyrt um okkur í Dögun vegna þöggunar í samfélaginu. Við erum stjórnmálaflokkur sem er að bjóða sig fram í sveitastjórnarkosningunum í Reykjavík ,Akureyri og Kópavogi. Endurtekið hefir verið gengið fram hjá okkur þannig að þú hefur sjálfsagt ekkert frétt af okkur.
Fréttablaðið hefur haft heilsíðu umfjöllun um mismunandi málaflokka í borgarmálum. Aldrei er minnst á Dögun en hinir flokkarnir komast að með mynd og merki. Lesendur Fréttablaðsins vita ekki einu sinni að við erum til. Smartland Mörtu á Morgunblaðinu bauð oddvitunum í Reykjavík í róðrakeppni á líkamsræktunarstöð en ekki oddvita Dögunar. Nokkra fundi og pallborð hefur okkur ekki verið boðið á.
Sjálfsagt þúsund afsakanir hjá viðkomandi aðilum en hvar er lýðræðisástin í miðri lýðræðisveislunni. Hvar eru öll stóru orðin hjá hinum oddvitunum um lýðræðisást sína þegar þeir uppgötva að Dögun hefur ekki verið boðið. Er þeim sama, er okkur öllum sama eða er það bara svo næs að fylgja” FREKA KALLINUM” hugsunarlaust. Hvernig á maður að stunda pólitík á Íslandi ef fjölmiðlaveldin dissa mann?
Er ekki kominn tími á lagasetningu sem skyldar alla til fulls jafnréttis gagnvart öllum framboðum og að banna skoðanakannanir nokkrum vikum fyrir kosningar.

Borgarbankinn

Gunnar Skúli bloggar - Þri, 20/05/2014 - 23:03

Þegar frambjóðendur okkar í Dögun hafa verið á ferðinni og rætt við fólk hefur það komið í ljós að fólki finnst hugmynd okkar um Borgarbanka mjög góð. Það er mikill samhljómur meðal þeirra sem rætt hefur verið við að hagnaðurinn eigi frekar að fara til almennings en fárra útvaldra.
Hugmyndin er ekki flókin en hún gengur út á það að Reykjavíkurborg stofni sinn eigin banka. Hagnaður bankans gangi síðan til eigenda sinna, þ.e. borgarbúa. Þannig eykst geta borgarinnar til að sinna borgarbúum. Þar setjum við í Dögun megin áhersluna á að hjálpa þeim sem minnst hafa.
Það sem gerir þennan banka sérstakan er að hann yrði mun gagnsærri og borgarbúar gætu haft mun meira um starfshætti hans að segja en aðra banka. Eins og við vitum eru venjulegir bankar ósnertanlegir fílabeinsturnar. Auk þess væri lánastefna borgarbankans þröng, þ.e. hún væri mjög samfélagsmiðuð og ekki væri leyfilegt að taka þátt í því sem stundum er kallað ”spilavítishegðun”. Bankinn mætti lána til verkefna sem búa til raunveruleg verðmæti og ekki fjárfesta í froðuhagnaði.
Það má leiða sterkar líkur að því að ef allir bankar á Íslandi hefðu verið reknir eftir þessari hugmyndafræði þá hefðum við sloppið við bankakreppuna 2008. Samfélagslega rekinn banki hefði ekki mátt taka veð í óveiddum fiski. Auk þess er það dæmi um spilavítishegðun að þiggja óveiddan fisk sem veð sem er eign þjóðarinnar en ekki lántakandans.
Dögun vill að Borgarbankinn styrki borgarsjóð og gefi gott fordæmi um hvernig góð bankastarfsemi geti verið. Mjög mikilvægt er að umræðan um Borgarbanka komist á dagskrá því það er augljóst að við erum enn að kljást við afleiðingar af fjárfestingastefnu einkabankanna.

 

 

Réttlæti

Gunnar Skúli bloggar - Sun, 18/05/2014 - 00:07

Rauði kross Íslands kynnti núna rannsókn á þeim í samfélagi okkar sem eru félagslega berskjaldaðir eða það sem oft er kallað fátækt. Fátækt hefur aldrei verið vinsælt umræðuefni á Íslandi en hefur þó komist meira í umræðuna í seinni tíð, aðalega vegna aukinna rannsókna. Menn geta ekki neitað tilvist fátæktar í dag.
Að fátækt sé fylgifiskur samfélags okkar er merki þess að við erum ekki að gera hlutina rétt. Það vill örugglega enginn verða fátækur og þess vegna getur það ekki verið rétt að við sættum okkur við það að aðrir séu það. Framkoma okkar gagnvart fátækum í samfélagi okkar er ekki merki um réttlæti. Við erum því að breyta rangt og fremja óréttlæti.
Við verðum því öll að taka okkur á og ekki að linna látum fyrr en við höfum útrýmt fátækt því erfitt er að afsaka aðgerðaleysi í landi þar sem margir eru þó enn aflögufærir. Bankar og útgerðafyrirtæki græða vel að minnsta kosti. Fyrst og fremst þurfum við að viðurkenna fyrir okkur að þennan vanda verði að leysa strax og forgangsraða í þágu þeirra sem búa við fátækt.
Dögun í Reykjavík viðurkennir vandann og krefst þess að Reykjavíkurborg standi við lagalegar skyldur sínar við að framfleyta þeim sem geta ekki gert það sjálfir. Okkur finnst þetta vera mannréttindarmál og Ísland hefur ritað undir Barnasáttmála SÞ. Við teljum okkur ekki stætt á því að veita afslátt á mannréttindum.

Thinking The Right Thoughts

Media Lens - Fim, 15/05/2014 - 07:25

By David Cromwell & David Edwards

There are always convenient news-hooks on which corporate journalists can hang their power-friendly prejudices about the West being 'the good guys' in world affairs. Channel 4 News is not immune from this chauvinism. For example, Matt Frei introduced a report about last month's elections in Iraq with this propaganda bullet:

'Now, America once invaded Iraq so that, in large part, Iraqis could do what they did today – go to the polls.' (Channel 4 News, April 30, 2014)

Frei was, in fact, diligently reading out the first line of a blog piece by his colleague Jonathan Rugman, C4 News foreign affairs correspondent. The actual overriding reason for the West's war of aggression – strategic geopolitical dominance, including control of valuable hydrocarbon resources in the Middle East – was simply brushed aside. As ever, 'we' must be seen to be acting out of benign intent and pure desire to bring democracy to people around the globe. The reality is that 'we' must stifle other countries' independent development and, if required, bomb them into submission to Western state-corporate hegemony.

Frei acting as a mouthpiece to Rugman's bizarrely skewed perspective on the Iraq War was yet another case of sticking to the editorial line from the C4 News 'team you know and trust'. When we asked C4 News correspondent Alex Thomson whether he agreed with this particular editorial monstrosity from his team he ducked out:

'whoah - I'm surfing right now and staying well out of this one!'

To be fair to Thomson, that was his jovial way of not defending his colleagues. He knows we know, and we know he knows we know, where his sympathies lie on that one.

Whereas Thomson has enough savvy to see behind much US-UK government rhetoric, he is aware that he must rein in any expressed scepticism to hang on to his job. As a general rule, journalists in the public eye are constrained to direct scepticism in one direction only: towards the propaganda output of officially declared enemies.

Thus, BBC Moscow correspondent Steve Rosenberg was free to make this observation via Twitter:

'Dominating the Russian airwaves, Moscow's lexicon for the Ukraine conflict: "junta", "fascists", "Banderovtsy", "genocide", "extremists"'

That's fine. But when has Rosenberg, or any of his colleagues, ever highlighted how 'our' airwaves are dominated by 'London's lexicon' and 'Washington's lexicon'? Why is it the job of a supposedly impartial BBC journalist to expose 'Moscow's lexicon', but not that emanating from London or Washington? Rosenberg ignored us when we asked him those questions on Twitter.

Thinking The Right Thoughts

Media Lens - Fim, 15/05/2014 - 07:25

By David Cromwell & David Edwards

There are always convenient news-hooks on which corporate journalists can hang their power-friendly prejudices about the West being 'the good guys' in world affairs. Channel 4 News is not immune from this chauvinism. For example, Matt Frei introduced a report about last month's elections in Iraq with this propaganda bullet:

'Now, America once invaded Iraq so that, in large part, Iraqis could do what they did today – go to the polls.' (Channel 4 News, April 30, 2014)

Frei was, in fact, diligently reading out the first line of a blog piece by his colleague Jonathan Rugman, C4 News foreign affairs correspondent. The actual overriding reason for the West's war of aggression – strategic geopolitical dominance, including control of valuable hydrocarbon resources in the Middle East – was simply brushed aside. As ever, 'we' must be seen to be acting out of benign intent and pure desire to bring democracy to people around the globe. The reality is that 'we' must stifle other countries' independent development and, if required, bomb them into submission to Western state-corporate hegemony.

Frei acting as a mouthpiece to Rugman's bizarrely skewed perspective on the Iraq War was yet another case of sticking to the editorial line from the C4 News 'team you know and trust'. When we asked C4 News correspondent Alex Thomson whether he agreed with this particular editorial monstrosity from his team he ducked out:

'whoah - I'm surfing right now and staying well out of this one!'

To be fair to Thomson, that was his jovial way of not defending his colleagues. He knows we know, and we know he knows we know, where his sympathies lie on that one.

Whereas Thomson has enough savvy to see behind much US-UK government rhetoric, he is aware that he must rein in any expressed scepticism to hang on to his job. As a general rule, journalists in the public eye are constrained to direct scepticism in one direction only: towards the propaganda output of officially declared enemies.

Thus, BBC Moscow correspondent Steve Rosenberg was free to make this observation via Twitter:

'Dominating the Russian airwaves, Moscow's lexicon for the Ukraine conflict: "junta", "fascists", "Banderovtsy", "genocide", "extremists"'

That's fine. But when has Rosenberg, or any of his colleagues, ever highlighted how 'our' airwaves are dominated by 'London's lexicon' and 'Washington's lexicon'? Why is it the job of a supposedly impartial BBC journalist to expose 'Moscow's lexicon', but not that emanating from London or Washington? Rosenberg ignored us when we asked him those questions on Twitter.

Valdið til fólksins

Gunnar Skúli bloggar - Lau, 10/05/2014 - 18:30

Baráttan um brauðið hefur lítið breyst í áranna rás. Atvinnulausir verkamenn reyndu að framfleyta sér með stopulli hafnarvinnu í kreppunni miklu. Litlar sem engar bætur fyrir atvinnumissi, sjúkdóma eða slys. Fátækir og heimilislausir í Reykjavík voru til staðar í den. Þá var horft framhjá þeim og skýringin var að um sjálfskaparvíti væri ræða. Þessi hópur hafði litla sem enga möguleika til að hafa áhrif á ríkjandi valdhafa, lýðræðislegur máttur þeirra var nánast enginn. Kjör þeirra bötnuðu vegna verkalýðsbaráttu áratuganna á eftir og stríðsgróða.
Í dag eru vandamálin svipuð en betur falin. ASÍ hefur hægt um sig og því er ábyrgð sveitafélaga meiri, þau þurfa því að berjast fyrir réttindum þeirra sem minna mega sín. Enn í dag er tekist á um það hvort um sé að ræða sjálfskaparvíti eða hvort það sé samfélagslegur gróði að leysa vandamálin með sameiginlegu átaki.
Dögun er nýtt stjórnmálaafl sem býður núna fram í borgarstjórnarkosningunum. Dögun hefur skýr markmið og drjúgur hluti stefnuskrár Dögunar í Reykjavík snýst um að lyfta fram og gera þá sem minna mega sín sýnilega. Við teljum að þeir eigi að njóta forgangs fram yfir þá sem geta bjargað sér. Auk þess viljum við nota hugsanleg völd okkar til að færa valdið til borgarbúa þannig að þeir stjórni meira beint í sínu nærumhverfi.
Bankar eru einráðir um magn peninga í umferð og skammta þannig pólitíkinni fjármagni til að láta drauma sína rætast. Þess vegna viljum við í Dögun í Reykjavík stofna Borgarbanka. Þannig munum við flytja peningavaldið undir lýðræðislega stjórn þar sem það á heima. Afrekaskrá einkaaðila af stjórn banka er svo hörmuleg að ekki er hægt að toppa það. Gróði Borgarbankans mun styrkja fjárhag borgarinnar og veita auk þess aukna möguleika á lánum með lágum vöxtum til arðbærra framkvæmda.
Kjósum framboð sem vill völdin til almennings og frá fjármálavaldinu.

 

Syndicate content